استادیار، گروه علوم قرآن و حدیث، دانشکده الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران
چکیده
هدف: این مطالعه با هدف بررسی ارتباط مؤلفه قرآنی توکل و افزایش سطح آرامش روان از منظر آیات و روایات انجام شد. مواد و روش ها: این مطالعه به روش کتابخانهای و در نحوه استناد دادهها از شیوه استنادی و در تجزیه و تحلیل مطالب، از روش تحلیل محتوایی از نوع توصیفی– تحلیلی پیروی میکند. یافتهها: خداوند متعال برای هدایت انسان، قرآن کریم را نازل نموده است و از همین رو آموزههای آن بیارتباط با روان آدمی نیست. در میان آموزههای قرآنی، توکل داشتن عملی متدیّنانه است و فضیلتی والا محسوب میشود. از همین جا اهمیت و جایگاه توکل و ضرورت شناخت آن در ارتباط با آرامش روان آشکار میشود. از بررسی معناشناسانه این واژه و کاربرد قرآنی – رواییاش به دست میآید که آن را میتوان نشانهای برای ایمان دانست. نتیجهگیری: بنابر پژوهش حاضر که بر روی آیات قرآن و روایات انجام شده است، توکل سبب مصون ماندن مؤمن از فتنهها و آزار ندیدن او از غیر میشود و در بُعد روانی سبب کاهش احساس ترس، اضطراب و به موجب آن کاهش احساس اندوه میشود و در ضمن احساس امنیت، آسایش و شجاعت را در انسان افزایش میدهد.