مَهر از حقوق مختص زنان در شرع اسلام است. می توان دلیل تشریع این حق را حمایت از زن و تمایز جایگاه وی در سبک زندگی اسلامی دانست. اگرچه با تصویب قانون حمایت خانواده، نظام حقوقی ایران به دنبال سهولت دادخواهی زنان در دعاوی خانواده بوده است؛ اما تلقی دادگاه ها از دعوای مطالبه مهر مستند به سند رسمی، به عنوان دعوای تشریفاتی و الزام زن به پیگیری مهر از طریق دایره اجرای ثبت پیش از طرح دعوا، مطالبه مهر را با چالش مواجه  نموده است. چنانکه از یک سو، حق دادخواهی برای زنان محدود می شود و از سویی دیگر، عدم سابقه ثبت رسمی بسیاری از اموال زوج موجب عدم شناسایی اموال وی برای استیفای مهر از سوی دایره اجرای ثبت خواهد شد و این امر زمینه مناسبی برای انتقال یا اختفای اموال زوج به دیگران را تا زمان اقامه دعوا را فراهم می سازد.
در این پژوهش تلاش می شود که ماهیت تشریفات یادشده در ماده 113 قانون برنامه پنج ساله ششم توسعه ـ از حیث مقررات بالادستی یا مقررات عادی بودن ـ مورد بررسی قرار گرفته و سپس  به این پرسش پاسخ داده شود که آیا دعوای مطالبه مهر مستند به سند رسمی از دعاوی تشریفاتی است یا غیر تشریفاتی؟ چنانکه باور به لزوم مراجعه به دایره اجرای ثبت پیش از اقامه دعوا، نتیجه ای جز رد دعوای فاقد رعایت این امر را به دنبال نخواهد داشت و دادخواهی امری غامض برای زنان محسوب خواهد شد.