هدف: پژوهش حاضر برگرفته از پایان نامه دکتری با موضوع « فراتحلیل سبک چالشهای جمعتی ایران (موردی مرگ و میر) 1369-1399» میباشد.
مواد و روش ها: روش تحقیق فراتحلیل و جامعه اماری پژوهشها و مقالات مرتبط با مرگ و میر طی  سه دهه اخیر میباشد.
یافته ها: طبق بررسی دادههای اماری و عوامل موثر بر مرگ و میر ملاحظه میشود تحولات گستردهای در نوع بیماریها و میزان تاثیر آن بر مرگ بعنوان حیاتیترین موضوع بعد از باروری بر مرگ و میر رخ داده است. تحلیل دادهها نشان داد .بررسی یافتهها با میانگین هندسی برای محاسبه نرخ رشد انواع بیماریها نشان میدهد که نرخ رشد بیماریهای قلبی و عروقی در سال 1399نسبت به سال پایه 1369بیشتر از سایر بیماریها در هر سه دهه مورد بررسی رشد داشته و همچنین در مرتبه بعد این رشد متعلق به بیماریهای دستگاه تنفسی بوده است.(با شیوع بیماری کرونا این موضوع بیشتر قابلیت بررسی دارد) از طرفی بیماریهای  عفونی و انگلی بیشترین رشد منفی را داشته است که حاکی از تغییر سبک زندگی و رشد امکانات بهداشتی در شهرها و روستاهای کشور است. از طرفی به نظر میرسد آلودگی هوا و آلودگیهای زیست محیطی سبب شده الگوی بیماریها در بین مردم در شهرهای بزرگ تغییر کرده و سبب افزایش انواع دیگری از بیماریها در بین مردم شود هر چند میزان تاثیرگذاری آن بر نرخ مرگ و میر نسبت به جمعیت کل ممکن است محدود به نظر برسد. از سایر یافتههای مهم میتوان به تاثیر کرونا بر نرخ مرگ و میر در سالهای اخیر اشاره داشت.
نتیجه گیری: بررسی بیشتر یافتهها با میانگین هندسی برای محاسبه نرخ رشد انواع بیماریها  در دو سال متوالی 1398 و 1399نشان میدهد که نرخ رشد بیمای کرونا نسبت به سایر بیماریها بیشتر بوده است. از طرفی دیگر رشد فزاینده عوارض حاملگی و زایمان و بیماریهای حول تولد حاکی از تغییراتی در الگوی ابتلا به این نوع بیمارها در بین زنان باردار و کودکان متولد شده است. از طرفی این عوارض ممکن است ناشی از بیماری کرونا نیز باشد. از طرفی بیشترین رشد منفی مربوط به بیماریهای عفونی و انگلی بوده که نمایانگر کنترل این نوع بیماریها در سطح کشور است.