هدف: سازمانها در عصر نوین هم پیچیدهتر شدهاند و هم بیشتر از قبل در معرض تغییر و تحولات سریع و گسترده قرار گرفتهاند. این مسائل سبب شده است که کارمندان به طور مداوم در معرض استرسها و فشارهای روانی و اجتماعی باشند که هم بر شخصیت اجتماعی آنان تأثیرگذار است و هم عملکرد سازمانی و شغلی آنان را تحت تأثیر قرار میدهد. برای مواجهه با این شرایط، کارمندان نیازمند مهارتهایی هستند که از لحاظ اجتماعی و ذهنی آنان را توانمند بسازد. در همین راستا پژوهش حاضر به دنبال شناسایی ابعاد اجتماعی مهارتهای نوین سازمانی کارمندان دانشگاه آزاد اسلامی بود.
مواد و روش ها: روش پژوهش از نوع کیفی با رویکرد تحلیل مضمونی بود. دادههای پژوهش حاضر کلیه مقالات علمی به زبان فارسی و انگلیسی مرتبط با مهارتهای سازمانی است که در فاصله زمانی سال 2007 تا 2021 میلادی (برای مقالات انگلیسی) و سال 1389 تا 1400 (برای مقالات فارسی) در پایگاههای معتبر منتشر شدهاند. روش نمونهگیری هدفمند ملاکمحور بود که بر اساس آن، 57 مقاله بوده است (23 مقاله فارسی و 34 مقاله انگلیسی) به عنوان نمونه انتخاب و بررسی شدهاند. برای سنجش روایی محتوایی و با استفاده از ضریب نسبی روایی محتوا (CVR) استفاده شد. گویههایی که مقدار شاخص CVR آنها کمتر از 6/0 بود، حذف شده و در نهایت از 59 گویه ابتدایی، 51 گویه تأیید شدند.
یافتهها: یافتههای پژوهش بیانگر این بود که ابعاد اجتماعی مهارتهای نوین سازمانی عبارت‌اند از: خودمدیریتی اجتماعی – عاطفی (با مضامین پایه خودکنترلی عاطفی، خودکارآمدی جمعی، خودمختاری شخصیتی و خودبرانگیختگی)، تعاملگرایی عقلانی (با مضامین پایه آزاداندیشی تعاملی، روابط سازنده و سینرژی گروهی) و انعطافپذیری ذهنی-اجتماعی (با مضامین پایه نوآوری خلاقانه، تفکر انتقادی، تغییرپذیری و هوشمندی اجتماعی-فرهنگی).
نتیجه گیری: این ابعاد در ارتباط با یکدیگر، توانمندی اجتماعی کارمندان دانشگاه آزاد اسلامی را به عنوان بخشی بنیادی از مهارتهای نوین سازمانی آنان شکل میدهند.