معاونت فرهنگی و دانشجویی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی سبک زندگی اسلامی با محوریت سلامت 2322-2174 10 2 2026 08 23 The role of religious beliefs and family functioning in marital commitment mediated by gender expectations in young couples نقش باورهای مذهبی و عملکرد خانواده در تعهد زناشویی با میانجی‌گری انتظارات جنسیتی در زوج‌های جوان 1 15 247619 FA مریم صیادشیرازی استادیار گروه روانشناسی و علوم تربیتی ، پژوهشکده زنان ، دانشگاه الزهرا ، تهران ، ایران 0000-0003-4411-2584 بهاره قلندر نژاد کارشناسی ارشد مشاوره خانواده، گروه مشاوره، دانشکده علوم رفتاری و سلامت روان، دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی، تهران، ایران Journal Article 2025 10 19 Background and Objective: Marital commitment is a multidimensional and sensitive construct in family life, influenced by socio-cultural contexts. This study aimed to examine the role of religious beliefs and family functioning in marital commitment, with the mediation of gender role expectations, among young couples. Methods: The research design was descriptive-correlational using structural equation modeling. The statistical population consisted of young couples with at least 5 years of married life. An initial sample size of 400 was estimated based on Cochran's formula; after removing incomplete data, 250 participants were analyzed. Instruments included the McMaster Family Assessment Device, the Janbozorgi Religious Adherence Questionnaire, the Bem Sex Role Inventory, and the Adams and Jones Marital Commitment Questionnaire. Data was analyzed using path analysis in AMOS software. Results: Religious ambivalence (β = -0.762), religious non-adherence (β = 0.351), and religious adherence (β = 0.235) had significant direct effects on gender role. Family functioning also showed a significant direct effect on gender role (β = 0.081). Gender role significantly predicted marital commitment (β = -0.572). Moreover, religious beliefs and family functioning had significant direct effects on marital commitment. The Sobel test confirmed that gender role, as a mediator, strengthened the relationships of religious beliefs and family functioning with marital commitment. Conclusion: Religious beliefs and family functioning significantly affect marital commitment through gender roles. Therefore, attention to religious beliefs, family functioning, and gender role expectations is essential for strengthening marital commitment in young couples. زمینه و هدف: تعهد زناشویی سازه‌ای چندبعدی و حساس در زندگی خانوادگی است که از بسترهای فرهنگی–اجتماعی تأثیر می‌پذیرد. این پژوهش با هدف بررسی نقش باورهای مذهبی و عملکرد خانواده با میانجی‌گری انتظارات جنسیتی در تعهد زناشویی زوج‌های جوان انجام شد. روش‌ بررسی: طرح پژوهش توصیفی-همبستگی از نوع مدل‌یابی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری شامل زوج‌های جوان با حداقل ۵ سال زندگی مشترک بود. حجم نمونه اولیه بر اساس فرمول کوکران ۴۰۰ نفر برآورد شد که پس از حذف داده‌های ناقص، ۲۵۰ نفر تحلیل گردید. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه عملکرد خانواده مک‌مستر، پرسشنامه پایبندی دینی جان‌بزرگی، پرسشنامه نقش‌های جنسیتی بم و پرسشنامه تعهد زناشویی آدامز و جونز بود. داده‌ها با استفاده از تحلیل مسیر در نرم‌افزار AMOS تحلیل شدند. یافته‌ها: دوسوگرایی مذهبی (0.762- = β)، ناپایبندی مذهبی (0.351 = β) و پایبندی مذهبی (0.235 = β) اثر مستقیم معناداری بر نقش جنسیتی داشتند. عملکرد خانواده نیز اثر مستقیم معناداری بر نقش جنسیتی نشان داد (0.081 = β). نقش جنسیتی به‌طور معنادار تعهد زناشویی را پیش‌بینی کرد (0.572- = β). همچنین باورهای مذهبی و عملکرد خانواده اثر مستقیم معناداری بر تعهد زناشویی داشتند. آزمون سوبل تأیید کرد که نقش جنسیتی به‌عنوان میانجی، رابطه باورهای مذهبی و عملکرد خانواده را با تعهد زناشویی تقویت می‌کند. نتیجه‌گیری: باورهای مذهبی و عملکرد خانواده از طریق نقش‌های جنسیتی بر تعهد زناشویی تأثیر معناداری دارند. بنابراین، توجه به باورهای دینی، کارکرد خانواده و انتظارات جنسیتی برای تقویت تعهد زناشویی در زوج‌های جوان ضروری است.

https://www.islamiilife.com/article_247619_b35806970f8eabd2d4f82e9ef5a7944b.pdf

معاونت فرهنگی و دانشجویی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی سبک زندگی اسلامی با محوریت سلامت 2322-2174 10 2 2026 08 23 Explaining the Narration "Kama Tadinu Tudanu" in Psychological Studies: Implications for Family Law تبیین روایت "کما تَدینُ تُدانُ" و ریشه‌های آن در مطالعات روانشناختی با نگاهی به حقوق خانواده 17 29 247620 FA زهرا لامع استادیار فقه و حقوق دانشکده رفاه، تهران، ایران 0000-0001-6890-5146 صالحه پیریایی استادیار روانشناسی دانشکده رفاه، تهران، ایران Journal Article 2026 02 13 Objective: The principle of "Kama Tadinu Tudanu" (As you sow, so shall you reap) contains a governing rule over human behavior, indicating a connection between a person's actions towards others and the feedback they receive. The aim of this research, while explaining this principle—particularly within family relations—is to focus on finding contemporary psychosocial theories that prove the impact of human behavior on the consequences they encounter. Methods: This study was conducted using a library-based, descriptive-analytical method, examining Quranic and narrative documents, and by studying the views of contemporary psychologists, comparing and analyzing these two fields. Findings: The findings of the research indicated that in religious teachings, the principle of "Kama Tadinu Tudanu" governs human behavior, especially in the realm of family relations. On the other hand, Bandura's social-cognitive theory, by proposing the concept of "fortuity," indicates the influence of human behavior on the consequences that the individual or their offspring receive. Conclusion: Based on the research results, according to the principle of "Kama Tadinu Tudanu," human behavior, especially in family relations, affects the fate of the individual themselves or their family and progeny. Men's relationships with women outside the family framework cause harm to the man's family in the present or in his future generations. This subject has also been studied in the social-cognitive theories of contemporary psychologists. By proposing the concept of chance (fortuity) in social-cognitive learning theory, Bandura has shown that human behaviors can create consequences that, sooner or later, are reflected in some way, هدف: قاعده «کما تدین تدان» حاوی یک اصل حاکم بر رفتارهای بشری است، نشانگر وجود ارتباط بین رفتار انسان با دیگران و بازخوردی که دریافت می‌کند. هدف این پژوهش ضمن تبیین این قاعده، به ویژه در روابط خانوادگی، بر یافتن نظریه‌های روانشناختی-اجتماعی معاصر در اثبات تأثیر رفتار انسان بر پیامدهایی که دریافت می‌کند، تمرکز دارد. روش بررسی: این پژوهش به صورت کتابخانه‌ای و با روش توصیفی-تحلیلی و بررسی اسناد قرآنی و روائی و با مطالعه نظرات روانشناسان معاصر و تطبیق و تحلیل این دو زمینه صورت گرفته‌است. یافته‌ها: یافته‌های پژوهش حاکی از آن بود که در آموزه‌های دینی قاعده «کما تدین تدان» بر رفتار انسان‌ها به ویژه در حیطه روابط خانوادگی حکومت دارد. از طرف دیگر نظریه شناختی-اجتماعی بندورا با طرح مفهوم «فورچوئیتی» حاکی از تأثیر رفتار انسان بر پیامدهایی است که خود یا نسل او دریافت می‌کند. نتیجه‌گیری: بر اساس نتایج پژوهش طبق قاعده «کما تدین تدان» رفتار انسان به ویژه در روابط خانوادگی بر سرنوشت خود او یا خانواده و نسل او تأثیر می‌گذارد. رابطه مردان با زنان خارج از چارچوب خانواده موجب آسیب خانواده مرد در زمان حال یا در نسل او می‌گردد. این موضوع در نظریات شناختی-اجتماعی روانشناسان معاصر نیز مورد مطالعه قرار گرفته‌است . بندورا با طرح مفهوم شانس در نظریه یادگیری شناختی-اجتماعی نشان داده‌است که رفتارهای انسانی می‌توانند پیامدهایی را ایجاد کنند که دیر یا زود به گونه‌ای بازتاب یافته، خود فرد یا حتی نسل‌های بعدی را تحت تأثیر قرار دهد.

https://www.islamiilife.com/article_247620_9a3da1630d1a665cbaf689877e0a6e83.pdf

معاونت فرهنگی و دانشجویی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی سبک زندگی اسلامی با محوریت سلامت 2322-2174 10 2 2026 08 23 Explaining the Transpersonal Components of Spiritual Health in the Divine Lifestyle from the Perspective of Imam Khomeini and Its Role in Achieving Inner Peace تبیین مؤلفه‌های سلامت معنوی فرافردی در سبک زندگی الهی از منظر امام خمینی (ره) و نقش آن در دستیابی به آرامش 31 43 247621 FA حسین زارع گروه معارف اسلامی،دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی همدان، همدان، ایران مرکز تحقیقات توسعه پژوهش‌های بین رشته ای معارف اسلامی و علوم سلامت، پژوهشکده علوم اعصاب و سلامت روان، دانشگاه علوم پزشکی همدان، همدان، ایران سعید کاظمی گروه معارف اسلامی،دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی همدان، همدان، ایران منصور حیدری گروه معارف اسلامی،دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی همدان، همدان، ایران سید حامد عنوانی استادیار معارف اسلامی گروه بهداشت مدارس، دانشکده پیراپزشکی بیمارستان قائم دانشکده علوم پزشکی اسدآباد Journal Article 2026 04 27 Background and Objective: Despite the acknowledged significance of spiritual health in the divine lifestyle and the frequent attribution of peace as a core element, the specific attitudinal components underlying peace in this framework remain unidentified and unoperationalized. Moreover, the causal pathways through which these components contribute to the actualization of the divine lifestyle have not been systematically examined based on Imam Khomeini's works. This lacuna necessitates a qualitative exploration of the transpersonal spiritual health components conducive to peace from his perspective, which forms the central problematic of this research. Methods: This research was conducted using a library-based method with a qualitative analysis of Imam Khomeini's works. Data were collected through the study of religious texts, statements, and writings of Imam Khomeini. Subsequently, the components related to peace within the transpersonal dimension of spiritual health were extracted and analyzed, with an emphasis on the attitudinal elements of the divine lifestyle. Findings: An analysis of Imam Khomeini's works indicates that faith in God is the most peace-inducing orientation in spiritual health. Among the most important components of this orientation in the divine lifestyle are "loving devotion to God," "satisfaction with the will of the Almighty," and "patience in the face of afflictions." These components play a significant role in realizing the divine lifestyle; such that a heart that has attained peace through faith not only finds freedom from sorrow by gaining a sense of life satisfaction, but can also use the opportunity of facing difficulties to deepen its trust in the Manager of the universe. Conclusion: From the perspective of Imam Khomeini, peace in the transpersonal dimension of spiritual health is unattainable without faith in God and practical commitment to components such as satisfaction and patience. Through an ascending cycle, these components elevate the individual to a higher level of faith and provide the primary foundation for the divine lifestyle. Therefore, re-examining these components within Imam Khomeini's thought can offer an effective model for achieving authentic spiritual health in contemporary life. زمینه و هدف: حقیقت سلامت معنوی در گرو سلامت سبک زندگی است و سبک زندگی الهی تنها سبک زندگی واقعی به شمار می‌رود. امام خمینی با خوانشی کاربردی از اسلام، دین را در زندگی انسان معاصر بازیابی نمود. روش بررسی: این پژوهش با روش کتابخانه‌ای و با تحلیل کیفی آثار امام خمینی انجام شده است. داده‌ها از طریق مطالعه متون دینی، بیانات و تألیفات امام گردآوری و سپس مؤلفه‌های مرتبط با آرامش در سلامت معنوی ساحت فرافردی، با تأکید بر عناصر گرایشی سبک زندگی الهی، استخراج و تحلیل شده است. یافته‌ها: تحلیل آثار امام نشان می‌دهد که آرامش‌بخش‌ترین گرایش در سلامت معنوی، ایمان به خداست. از مهم‌ترین مؤلفه‌های آن در سبک زندگی الهی می‌توان به «تحبب با خدا»، «رضایت به رضای حق تعالی» و «صبوری در مصائب» اشاره کرد. این مؤلفه‌ها نقشی چشمگیر در تحقق سبک زندگی الهی دارند؛ به‌گونه‌ای که قلب آرامش‌یافته از ایمان نه تنها با کسب احساس رضایت از زندگی از غم رهایی می‌یابد، بلکه می‌تواند از فرصت مواجهه با مشکلات، به تعمیق اعتماد هرچه بیشتر به مدیر هستی سوق یابد. نتیجه‌گیری: از منظر امام خمینی، آرامش در ساحت فرافردی سلامت معنوی، بدون ایمان به خدا و التزام عملی به مؤلفه‌هایی همچون رضایت و صبر، تحقق نمی‌یابد. این مؤلفه‌ها در یک چرخه صعودی، انسان را به سطح ایمانی بالاتری نائل می‌کنند و بستر اصلی سبک زندگی الهی را فراهم می‌آورند. بنابراین، بازخوانی این مؤلفه‌ها در اندیشه امام می‌تواند الگویی کارآمد برای دستیابی به سلامت معنوی واقعی در زندگی معاصر ارائه دهد.

https://www.islamiilife.com/article_247621_562c23d13dc428ef19b5be223ded5cd2.pdf

معاونت فرهنگی و دانشجویی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی سبک زندگی اسلامی با محوریت سلامت 2322-2174 10 2 2026 08 23 The effectiveness of teaching mutual rights of spouses from an Islamic perspective on marital intimacy and happiness of married people اثربخشی آموزش حقوق متقابل همسران از دیدگاه اسلامی بر صمیمیت زناشویی و شادکامی افراد متاهل 45 59 247622 FA محمد رضا احمدی دانشیار گروه روانشناسی، موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی، قم، ایران 0009-0007-2410-2799 سید حسین دستیاران سطح سوم حوزه علمیه، مرکز تخصصی امام حسین ع، شیراز، ایران محمد حسین آیشم دانشجوی دکتری روانشناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران 0009-0001-1980-6050 Journal Article 2026 04 25 Background and Objective: The family is the most fundamental social institution, and awareness of religious rights and duties can help strengthen it. The present study aimed to investigate the effectiveness of training on the mutual rights of spouses from the perspective of Islam on marital intimacy and happiness of married people. Methods: This quasi-experimental study was conducted with a pre-test-post-test design with a control group. Among the married people working at Shiraz University of Medical Sciences in 2023, 120 married employees were voluntarily selected and randomly assigned to two experimental groups (60 people) and control (60 people). The experimental group participated in 10 90-minute sessions of training on the mutual rights of spouses from the perspective of Islam (compiled by Seyyed Ali Ayat). Data were collected using the Oxford OHI (1990) and Beheshtian Marital Intimacy (2011) questionnaires and analyzed with paired t-test and repeated measures analysis of variance using SPSS26 statistical software. Findings: The results showed that spouses' rights education significantly increased marital intimacy and happiness scores in the experimental group (p<0/001). While no significant change was observed in the control group. Conclusion: Mutual spouses' rights education based on an Islamic perspective can be used as an effective intervention in improving the quality of marital relationships and increasing the happiness of married people. Integrating this education into family counseling programs and premarital courses is recommended. زمینه و هدف: خانواده بنیادی‌ترین نهاد اجتماعی است و آگاهی از حقوق و تکالیف شرعی می‌تواند به استحکام آن کمک کند. پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی آموزش حقوق متقابل همسران از دیدگاه اسلام بر صمیمیت زناشویی و شادکامی افراد متاهل انجام شد. روش بررسی: این مطالعه نیمه‌تجربی با طرح پیش‌آزمون-پس‌آزمون با گروه کنترل اجرا شد. از میان افراد متاهل شاغل در دانشگاه علوم پزشکی شیراز در سال ۱۴۰۳، 120 نفر از کارکنان متاهل به صورت داوطلبانه انتخاب و به طور تصادفی در دو گروه آزمایش (60 نفر) و کنترل (60 نفر) گمارده شدند. گروه آزمایش در ۱۰ جلسه ۹۰ دقیقه‌ای آموزش حقوق متقابل همسران از دیدگاه اسلام (تدوین‌شده توسط سید علی آیت) شرکت کردند. داده‌ها با استفاده از پرسشنامه‌های شادکامی آکسفورد OHI (1990) و صمیمیت زناشویی بهشتیان (1390) جمع‌آوری و با آزمون تی زوجی و تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر با استفاده از نرم افزار آماری SPSS26 تحلیل شدند. یافته‌ها: نتایج نشان داد که آموزش حقوق همسران به طور معناداری باعث افزایش نمرات صمیمیت زناشویی و شادکامی در گروه آزمایش شده است (001/0p<). در حالی که در گروه کنترل تغییر معناداری مشاهده نشد. نتیجه‌گیری: آموزش حقوق متقابل همسران مبتنی بر دیدگاه اسلامی می‌تواند به عنوان یک مداخله مؤثر در بهبود کیفیت روابط زناشویی و افزایش شادکامی افراد متاهل به کار گرفته شود. ادغام این آموزش‌ها در برنامه‌های مشاوره خانواده و دوره‌های پیش از ازدواج پیشنهاد می‌شود.

https://www.islamiilife.com/article_247622_494b29b5ff040c6565970aec263ce96c.pdf

معاونت فرهنگی و دانشجویی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی سبک زندگی اسلامی با محوریت سلامت 2322-2174 10 2 2026 08 23 Patient duties in the treatment system from the perspective of narrations وظایف بیمار در نظام درمان از دیدگاه روایات 61 73 247623 FA سعیده موسوی کارشناسی ارشد علوم قرآن و حدیث، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه شاهد، تهران، ایران رسول محمدجعفری دانشیار گروه علوم قرآن و حدیث، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه شاهد، تهران، ایران Journal Article 2026 05 11 In a world governed by the Lordship of the One Almighty God, it is evident that no event or affliction occurs without divine wisdom. Among the most common afflictions that human beings have continually faced throughout history is illness. A patient's perception of illness and the manner in which they respond to it can play a significant role in determining how they endure the suffering and distress associated with disease. The hadiths of the Infallibles (peace be upon them) provide valuable guidance regarding patients' duties for responding to illness in an optimal and effective manner. This study was conducted using a library-based approach and employed descriptive-analytical, conceptual analysis, and documentary analysis methods. Relevant hadiths concerning patients' duties within the healthcare system were collected from the Encyclopedia of Medical Hadiths (Dāneshnāmeh-ye Ahādith-e Pezeshki). The selected narrations were then classified and analyzed in accordance with the objectives of the study. The findings indicate that, according to the hadiths, patients' duties can be categorized into two overarching domains: (a) patients' duties in dealing with illness, and (b) patients' duties before God. Within the framework of the Islamic monotheistic worldview, patients' duties in dealing with illness include: 1- concealing one's illness, 2- disclosing the illness to a physician, and 3- refraining from taking medication whenever possible. Patients' duties before God include: 1- patience, 2- gratitude, 3- supplication (duʿāʾ), 4- believing that illness is a divine test, 5- refraining from asking God to afflict one with illness, and 6- giving charity (ṣadaqah). در جهانی که ربوبیت آن بر عهده پروردگاری بی همتا است، بدیهی است که هیچ اتفاق وابتلائی بدون حکمت نمی‌باشد؛ و یکی از شایع‌ترین ابتلائات که بشر همواره با آن درگیر بوده است، بیماری می‌باشد. دیدگاه بیمار نسبت به بیماری و شیوه تعامل وی با آن می‎تواند عاملی مهم در چگونگی سپری کردن رنج و ناآرامی در مدت بیماری باشد. روایات معصومان(ع) رهیافت‌هایی سودمند در بیان وظایف بیمار در مواجهه بهینه وکارآمد با بیماری در اختیار قرار می‌دهد. این تحقیق به صورت کتابخانه‌ای و با روش توصیفی تحلیلی و تحلیل مفهومی و اَسنادی صورت گرفته است. با استفاده از روش مذکور، روایات معصومان (ع) که بر وظایف بیمار در نظام درمان بر اساس روایات دلالت دارند، از کتاب دانشنامه احادیث پزشکی جمع‌آوری شده است. سپس، با توجه به اهداف تحقیق، دسته‌بندی و تحلیل شده است. یافته‌های پژوهش حکایت از آن داشت که با توجه به روایات، وظایف بیمار تحت دو عنوان کلی: الف) وظایف بیمار در مواجهه با بیماری، ب) وظایف بیمار در پیشگاه پروردگار قرار می‌گیرد. طبق نتایج پژوهش در نظام توحیدی، وظایف بیمار در مواجهه با بیماری شامل: 1- پنهان داشتن بیماری، 2- اظهار بیماری نزد پزشک، 3- پرهیز از مصرف دارو تا حد امکان است؛ وظایف بیمار در پیشگاه پروردگار شامل: 1- صبر، 2- شکرگزاری، 3- دعا، 4- باور به آزمون الهی بودن بیماری، 5-عدم درخواست بیماری، 6- صدقه می‌باشد.

https://www.islamiilife.com/article_247623_594236835de1d3998af1b8deaafec655.pdf