معاونت فرهنگی و دانشجویی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی سبک زندگی اسلامی با محوریت سلامت 2322-2174 9 2 2025 08 23 The Nature of Spiritual Health and Its Theological Foundations in Nahj al-Balagha with a Focus on the Thought of Allameh Jafari ماهیت سلامت معنوی و مبانی کلامی آن در نهج‌البلاغه: با تکیه‌بر اندیشه علامه جعفری 107 122 228764 FA زهرا آبیار استادیار گروه آموزش معارف اسلامی، دانشگاه فرهنگیان،صندوق پستی 889-14665 تهران، ایران 0000-0002-2272-2253 Journal Article 2025 04 14 Spiritual health, as an important aspect of human well-being, has gradually become a central topic in scientific and clinical research in recent decades. This concept refers to the deep connection of individuals with themselves, others, and the surrounding world, encompassing various dimensions such as meaning, purpose, and values of life. According to recent theories, spiritual health not only acts as a protective factor against psychological disorders but is also recognized as a prerequisite for improving the quality of life and physical health. Theological foundations, particularly in religious texts, can serve as rich resources for enhancing spiritual health. Given the increasing importance of spiritual health in modern life and its positive impacts on mental and physical well-being, research in this area, especially in relation to theological and religious foundations, emerges as a scientific and social necessity. In light of this importance, this study employs a descriptive-analytical method to examine the nature of spiritual health and its theological foundations through the lens of Allameh Jafari’s thought, a commentator of Nahj al-Balagha. One of the key findings of this research is that the essence of spiritual health in Allameh Jafari’s thought is derived from purification, piety, and a virtuous life. Additionally, it was found that the existence of the Divine, the validity of religious propositions, the placement of spiritual health within the domain of religion, and the purposefulness of a virtuous life in religiosity, as well as the significance of leadership and authority, are the most important theological foundations that play a crucial role in human spiritual health. سلامت معنوی به‌عنوان بعدی مهم از سلامت انسان، به‌تدریج در دهه‌های اخیر به موضوعی محوری در تحقیقات علمی و بالینی تبدیل‌شده است. این مفهوم به ارتباط عمیق فرد با خود، دیگران و جهان اطراف اشاره دارد و دربرگیرنده ابعاد مختلفی ازجمله معنا، هدف و ارزش‌های زندگی است. بر اساس نظریه‌های جدید، سلامت معنوی نه‌تنها به‌عنوان یک عامل محافظتی در برابر اختلالات روانی عمل می‌کند بلکه به‌عنوان یک پیش‌نیاز برای بهبود کیفیت زندگی و سلامت جسمانی نیز شناخته می‌شود. مبانی کلامی به‌ویژه در متون دینی می‌تواند به‌عنوان منابع غنی برای تقویت سلامت معنوی عمل کنند. با توجه به اهمیت روزافزون سلامت معنوی در زندگی مدرن و تأثیرات مثبت آن بر سلامت روان و جسم، پژوهش در این حوزه به‌ویژه در ارتباط با مبانی کلامی و دینی، به‌عنوان یک ضرورت علمی و اجتماعی مطرح می‌شود. نظر به اهمیت این امر، در این پژوهش محقق با روش توصیفی- تحلیلی به بررسی ماهیت سلامت معنوی و مبانی کلامی آن با نظر به اندیشه علامه جعفری، شارح نهج‌البلاغه، پرداخته شد. از مهم‌ترین نتایج این پژوهش این است که ماهیت سلامت معنوی در اندیشه علامه جعفری برگرفته از تزکیه، تقوا و حیات طیبه است. همچنین به دست آمد که وجود حضرت حق، اعتبار گزاره‌های دینی و قرار گرفتن سلامت معنوی در قلمرو دین، هدف بودن حیات طیبه در دین‌داری، امامت و ولایت مهم‌ترین مبانی کلامی است که در سلامت معنوی انسان نقش مهمی بر عهده دارد. https://www.islamiilife.com/article_228764_a7217c7f45c83d80d616e38036872f12.pdf